Τοπίο αυθεντικά κυκλαδικό, παραλίες που κοσμούν τα διεθνή top-10, γραφικοί οικισμοί, φημισμένες γεύσεις και εκπλήξεις που ξεπερνούν και τις πιο τρελές σου προσδοκίες· μόνο στη Νάξο!

Κέδροι και άμμος συναρμονίζονται στην παραλία του Αλυκού

%IMAGEALT%

Κοσμοπολiτισσα και οικογενειακή, νησί για την παρέα αλλά και ζευγάρια, ρομαντική και παράλληλα παραδοσιακή, η Νάξος προσφέρει τα πάντα. Στο μεγαλύτερο νησί των Κυκλάδων θα χαθείς για ώρες στα πλακόστρωτα δρομάκια της Χώρας, θα σεργιανίσεις στις παλιές συνοικίες με τα βενετσιάνικα αρχοντικά, θα βουτήξεις σε καταγάλανα νερά απέραντων ακτών, θα κάνεις θαλάσσια σπορ, θα ανακαλύψεις έναν άλλο… Μυστρά στη μέση του πελάγους, θα γίνεις ένα με τους ντόπιους στα ονομαστά πανηγύρια τους, θα ακούσεις απίστευτες ιστορίες για τη σμυρίδα, θα ανακαλύψεις με δυο λόγια έναν ολόκληρο κόσμο που -μεταξύ μας- μάλλον δεν περίμενες να βρεις σε ένα και μόνο νησί!

Ξεκίνημα λοιπόν από τη Χώρα, η είσοδος του νησιού χάρη στο λιμάνι αλλά και το αεροδρόμιο που βρίσκεται πολύ κοντά στην πόλη. Χαρακτηριστικός κυκλαδίτικος οικισμός, με τα ολόλευκα σπίτια της και τα λιθόστρωτα καλντερίμια της, η Χώρα σε προσκαλεί για σεργιάνι στο λιμάνι με το νησάκι της Μυρτιδιώτισσας, στην προκυμαία με τα καφέ και τα εστιατόρια και φυσικά στην πολυδιαφημισμένη Πορτάρα, από τα πιο αναγνωρίσιμα αξιοθέατα του Αιγαίου (και όχι μόνο). Η Πορτάρα είναι πύλη ύψους 6 μέτρων (και κάτι) χτισμένη πάνω στο νησάκι Παλάτια, που ενώνεται με την ξηρά χάρη σε μια γλώσσα γης. Είναι ό,τι έχει απομείνει από τον ναό που ξεκίνησε να χτίζει ο Νάξιος τύραννος Λύγδαμις το 530 π.Χ., χωρίς ποτέ να τον ολοκληρώσει.

Σημείο αναφοράς στη Χώρα είναι και το ενετικό κάστρο της. Το έχτισε το 1207 ο Ενετός Μάρκος Σανούδος, ορίζοντας τη Νάξο ως πρωτεύουσα του λεγόμενου Δουκάτου του Αρχιπελάγους, που έζησε συνολικά τριακόσια χρόνια! Η κύρια είσοδος είναι η πύλη Πασαπόρτι (υπάρχει και η νότια πύλη Τρανή Πόρτα) και μέσα στο κάστρο θα δεις πολλά παλιά αρχοντικά εκείνης της εποχής καθώς και σπουδαίους καθολικούς ναούς και μοναστήρια.

Η περίφημη Πορτάρα, το σήμα-κατατεθέν της Νάξου και από τα πιο πολυδιαφημισμένα
αξιοθέατα των Κυκλάδων

%IMAGEALT%

Ξεχωρίζουν ο πύργος του Σανούδου, η Καθολική Αρχιεπισκοπή, η Μονή Ουρσουλινών και η Μονή Καπουτσίνων, ενώ αξίζει να επισκεφθείς και την παλιά Σχολή Ιησουιτών (και νυν Αρχαιολογικό Μουσείο), όπου φοίτησε και ο Νίκος Καζαντζάκης.

Νάξος όμως σημαίνει (και) παραλίες. Να η πρώτη σπαζοκεφαλιά που σου βάζει η Νάξος, ποια να πρωτοδιαλέξεις; Οι καλύτερες παραλίες της εντοπίζονται στο κομμάτι του νησιού από τη Χώρα και προς τα νοτιοανατολικά. Αν μένεις στην ίδια τη Χώρα και δεν έχεις τρόπο μετακίνησης, η παραλία της Γκρότας είναι μια καλή λύση για γρήγορες βουτιές, όπως και ο Αγιος Γεώργιος, με τα ρηχά νερά που την καθιστούν ιδανική και για οικογένειες.

Η αμμουδιά της Αγίας Αννας, από τις πλέον δημοφιλείς στη Νάξο!

%IMAGEALT%

Λίγο νοτιότερα, η Λαγκούνα διαθέτει πίστες για windsurf ενώ αμέσως μετά έρχεσαι στον Αγιο Προκόπιο, μία από τις πιο διάσημες παραλίες του Αιγαίου. Αυτό σημαίνει πως δύσκολα θα την πετύχεις χωρίς πολύ κόσμο, ωστόσο αξίζει 100% να χαρείς τα κρυστάλλινα νερά της, και το εξαιρετικά λεπτό βοτσαλάκι της που λένε πως δεν κολλάει στο δέρμα. Η επόμενη ακτή είναι η Αγία Αννα, οργανωμένη, με δυνατότητα θαλάσσιων σπορ, και με το κεδρόδασος που αγκαλιάζει την ακτή να φτάνει σχεδόν μέχρι το νερό.

Ακόμη πιο νότια βρίσκεις τον οικισμό του Μάραγκα όπου λειτουργεί κάμπινγκ, με τη δική του ιδιαίτερη παραλία που έχει γίνει γνωστή χάρη στο «φουντωτό» δέντρο με τα τραπεζάκια του, και έπειτα έρχεσαι στην Πλάκα, μεγάλη (4 χλμ.) αμμουδιά, με κομμάτια οργανωμένα και μη.

Ο Μυστράς του Αιγαίου

Ο ένας από τους τρεις Κούρους, στο χωριό Απόλλωνας

%IMAGEALT%

Ούτε μία ούτε δύο. Συνολικά 150 βυζαντινές εκκλησιές και μοναστήρια υπάρχουν στη Νάξο, μνημεία ανυπολόγιστης ιστορικής αλλά και καλλιτεχνικής αξίας. Η περιοχή της Τραγαίας στο κέντρο του νησιού όπου και εντοπίζονται τα περισσότερα εκκλησιαστικά μνημεία, αποκαλείται μάλιστα και «Μικρός Μυστράς» ή «Μυστράς του Αιγαίου». Μπορεί να μην είναι όλοι ναοί και οι μονές επισκέψιμοι, ωστόσο η Μητρόπολη της Νάξου τις επιμελείται όλες ανεξαιρέτως, αν μάλιστα ζητήσεις από τον ιερέα κάποιου παρακείμενου ναού να σου ανοίξει κάποια, θα το κάνει με χαρά.

Από τις πιο σημαντικές -και εντυπωσιακές- εκκλησίες είναι η Παναγία η Δροσιανή στο χωριό Μονή (4ος -6ος αι.), η Παναγιά Πρωτόθρονη στο Χαλκί (λειτουργεί από το 1052), ο λιθόκτιστος Αγιος Γεώργιος του Διασορίτη και το αναστηλωμένο μοναστήρι του Φωτοδότη στο χωριό Δανακός.

Η Κεντρική Νάξος ορίζεται από δύο σημαντικές πρωτιές: πρώτα πρώτα είναι το Φιλώτι, το μεγαλύτερο χωριό των Κυκλάδων με τους 1.800 μόνιμους κατοίκους και την τεράστια κτηνοτροφική παράδοση. Επειτα ο ορεινός όγκος του Ζα, που ατενίζει το Αιγαίο από τα 1.004 μέτρα της κορυφής του, η υψηλότερη στις Κυκλάδες.

Η Νάξος ήταν γνωστή ήδη από τα αρχαία χρόνια για τα λατομεία της, με εξαιρετικής ποιότητας μάρμαρο. Στη ρεματιά των Μελάνων λοιπόν, πάντα στην Κεντρική Νάξο, θα δεις δύο από τους περίφημους Κούρους του νησιού, δύο πελώρια αγάλματα μήκους 10,5μ.και 5,5μ. (λέμε «μήκους» διότι βρίσκονται ξαπλωμένοι), έξοχα δείγματα των αρχαίων εργαστηρίων που ξέμειναν εδώ μάλλον κατά τη διάρκειά μεταφοράς τους. Ακόμη ένας Κούρος έχει εντοπιστεί στο παραθαλάσσιο χωριό Απόλλωνας, αρκετά βορειότερα.

Ενα από τα πιο φημισμένα χωριά της Νάξου είναι η Απείρανθος, ή Απεράθου όπως προτιμούν οι κάτοικοί της να την αποκαλούν. Τουριστικά αναπτυγμένη μα όχι αλλοιωμένη, η Απείρανθος θα σε συγκινήσει με το παραδοσιακό της χρώμα, τα αρχοντικά-πύργους αλλά και τα 4 (!) μουσεία της: αρχαιολογικό, λαογραφικό, γεωλογικό και φυσικής ιστορίας!

«Στιαστό», η παραδοσιακή αξιώτικη στοά, εδώ στο χωριό Απείρανθος

%IMAGEALT%

Ξεκινώντας από την Απείρανθο, μπαίνεις για τα καλά στο ορεινό τμήμα της Νάξου. Εδώ θα βρεις έναν από τους πιο όμορφους οικισμούς του νησιού, το χωριό Κόρωνος με την παραδοσιακή του αρχιτεκτονική και τα περίφημα στιαστά, τις στοές που συναντάς στα καλντερίμια του. Καθώς πλησιάζεις προς τον παραθαλάσσιο Απόλλωνα αξίζει να γνωρίζεις πως εδώ γράφτηκε ένα σπουδαίο (και μάλλον άγνωστο εκτός νησιού) κεφάλαιο της ελληνικής Ιστορίας.

Η ορεινή Νάξος αναπτύχθηκε χάρη στην εξόρυξη της σμυρίδας, ένα σκληρό ορυκτό πέτρωμα που χρησίμευε ως βασικό συστατικό για την κατασκευή σμυριδοτροχών λείανσης και αντιολισθηρών οδοστρωμάτων. Η αξία της ήταν τέτοια που το κράτος την έθετε ως εχέγγυο στον Διεθνή Οικονομικό Ελεγχο της εποχής για τα χρέη του ελληνικού Δημοσίου! Η εξόρυξη έπεσε δραματικά όταν διεθνώς επικράτησε η τεχνητή σμυρίδα και σήμερα πια εξορύσσεται μια μικρή ποσότητα.

Πριν φύγεις από τη Νάξο μην παραλείψεις να δοκιμάσεις τις φημισμένες γεύσεις της: τυριά, αξιώτικη πατάτα και κίτρο είναι γεύσεις που θα συνοδεύουν εφεξής τις αναμνήσεις σου από τη δούκισσα του Αιγαίου.

* Μετράμε πρωτιές της Νάξου στις Κυκλάδες: είναι το μεγαλύτερο νησί, έχει τον πιο πολυπληθή οικισμό (το Φιλώτι), και είναι το μοναδικό νησί με αυτάρκεια σε πόσιμο νερό!

πηγή